శీర్షిక :మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

అంశం : సుాక్తి ముక్తావళి.

శీర్షిక :మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

ప్రక్రియ :  ఆటవెలది .పద్యాలు

రచయిత్రి.  :శ్రీమతి , పుల్లాభట్ల-

జగదీశ్వరీముార్తి.

కల్యాణ్. మహారాష్ట్ర.

ఫోన్ : 8097622021

iswarimurthy@gmail.com

వందనములు.

*************

1.

అసుర బాధ బాప నవతరించెను హరి

మనిషి గాను భువిని  మహిమ జుాప

మనిషి ఆత్మ  లోన మనునాది దేవుడే

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

2.

పంతులారి తనయ పలుకు మాటలు విను

అనుభవాల సార మనసరించు..

నేర్చి, సుాక్తు లన్ని నేర్పుతో మసలుకో

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

3.

జన్మ ముత్తమంబు జగదీశ్వరను పేరు

సార్ధ కమ్ము జేయ సార గతిని

సుాక్తి పదము లెల్ల సులభరీ తినివ్రాయ 

 వినుతు లెన్నొ జేస్తి విఘ్న హరుకు ॥

4

ఆజ్ఞ శివుని దాయె అమ్బాభయమ్మిడే

అమ్మ, నాన్న, గురులు ,అనుమతొసగె

పాదములకు నమము ప్రారంభ మున జేసి

రాయు చుంటి హితవు చేయ శుభము .॥

5.

మనిషి మనిషి యందు మదిమేటి గుణముండు

వేరు వేరుగుండు వెతలు గతులు

కష్ట మెంతదైన కడదాక విడువకు

ధర్మ , న్యాయ బుద్ధి ధరణి నీవు ॥

6.

కోర్కెలుండవచ్చు కోర తగిన యంత

తీరు కొలది కోర్కె  తీరు హెచ్చు

కోర్కె తీరకున్న క్రోధంబు హెచ్చుగా

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

7.

ఆశ పోతు తనము ఆశయ లోపమ్ము

కలుగ జేయు నదియె కడు నిరాశ

కడకు కోర్కె తీర కాని పనుల జేయ

లంచగొండి యైన లక్షణముల ॥

8.

పులిని జుాచి నక్క పుార్తి వాతల దేలు

చంద మదియె గాద చాలు ఆశ

స్వార్ధ గుణము పెరుగు స్వస్థతేలడు ప్రాణి

మనసు మలిన మౌను మహిని మనుజ ॥

9.

కడకు పతన మొందు  కర్మ మిగులు నీకు

మితము జీవి తమ్ము మిగులు భువిని

కోర్కె యున్న మనిషి కోల్పోవు సుఖమును

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

10.

విద్య లెన్నొ నేర్చి వినుతి కెక్కుము నీవు

జ్ఞాన ధనులు చెడరు జగము నందు

సాహితీ వనమదె సరికోర్కె విహరింప

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

11.

చిన్న తనము యంచు చిన్నతప్పులుజేయ

తప్పు లొప్పు లౌన తప్పు తప్పే.

తప్పు లెంచ నట్టి తగురీతి మనుటకై

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

12.

విషయ వినయము లవి విద్య తోడనెవచ్చు

సార విద్య నబ్బు సభ్య తిలను.

మంచి మాట నోట మంది మెచ్చిన బాట

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

13.

తల్లి తండ్రి గురువు  తగురీతి బోధించు

చక్క నైన మాట చద్ది ముాట.

అనుభవాలు నేర్పు నవెగాద సుఖబాట

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

14.

ప్రథమ పాఠ శాల ప్రారంభ మింటితో

తోడు తల్లి దండ్రె తొలి గురువులు.

గారవించు మెపుడు ఘనమైన రీతిలో

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

15.

సార మైన బ్రతుకు సజ్జనుండదె కోరు.

సద్గుణములు నేర్వ  సమయ ముంచు

సత్య మేగ జయము  సచ్చరిత ధనముగా

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

16.

చిన్న పిల్ల లింట చిందు లేయుచు నున్న 

ముచ్చటౌను మనకు  ముద్దుమీర.

మాయ లేని వయసు  మంచి మాటలు నేర్పు

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

17.

కట్టు బొట్టు వంటి కడు సాంప్రదాయాలు

భరత భుామి నిండు ,భవిత  వెలుగు.

సాంప్రదాయ ములవి సరిధర్మ  పథములు

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

18.

చిన్న వయసు లోనె చిరు సభ్యతలు నేర్వ

లోక మందు మసల లోటు రాదు.

మితము మాటలాడి మించు గౌరవ మందు

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

19.

శుద్ధి లేని మాట శుభము నీకదికాదు

మనసు లేని యాత్ర మహిని వమ్ము 

బుద్ధి లేని మనసు బుధజను లనుబాయు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

20.

పొరలు సంతసమ్ము పొందు విద్యలనుండు.

గురులు జెప్పు మాట గురుతు గెలుపు

పెంచు నీదు విలువ పేరు, జ్ఞాన ధనము

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

21.

పట్టి పట్టి జుాచి పర ధర్మజుల రోసి

పెంచ బోకు రణము నెంచు విధము 

మానవత్వ మదియె మనిషి ధర్మ మిలను

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

22.

తేనె లొలుకు పలుకు  తేటగీ తులవిందు

తెలుగు భాష మనది తెలుగు వెలుగు

దేశ భాష , నిండు దేశ భక్తియె మెండు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

23.

పచ్చ దనము లెేక ప్రకృతే వికటించ

ప్రబలె రోగ బాధ ప్రజల లోన

కండ్లు విప్పు మయ్య , గావ పుడమి నీవు

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

24

అడుగు వదల నట్టి  ఆకాశ హార్మ్యాలు

తాగు నీరు మురిగె తావు లేక 

జనులు పెరుగ పెరిగె కలుషితమ్ములు చాల

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

25.

జాతి మతము లనెడు జాడ్యంబు నణచేటి

జాగృతిలనుజేయ జాల మేల.

సమత మమత నిండు సామ్యవాదుడవౌమ-

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

26.

కులము కులమనేటి కుటిల మాటల పోర-

గుణము లేని కులము ఘనము యౌన.

ధర్మ పథము నడచి ధరణి  కీర్తిని పెంచు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

27.

 కోరి చెట్లు గొట్టి  కొండ బండలు జేసి

 కుార్చునున్న కొమ్మ కుాడ నరుకు

 ముార్ఖుడైన మనిషి ముందడుగెటు లేయు

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

 28.

 గాలి నీరు లేక గతక గింజలు లేక

 మహిని  బ్రతుకు లాయె మట్టి పాలు.

 భావి భరత భవిత భారమౌ పుడమిలో

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

29.

డబ్బు డబ్బు యంచు గబ్బులో కాలిడీ

కడుగ నీరు లేక కలత యేల.? 

కడకు సుఖము లేని కలిమి లేటికి నీకు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

30.

పంట భుాములెల్ల పరుల కమ్మిన కీడు

పట్టి గొట్టు నిన్ను   పట్టు బట్టి

మాతృ భుామి నీది మర్మ మేటికి నీకు

మనుజ తెలుసుకొనుము మంచి మాట॥

31.

బ్రాహ్మణత్వ మిలను బహుదార్ల బ్రతుకాయె

నిలువు దోపి డీలె  నిత్య పుాజ  

 పలుకసత్యమాడు  పాపమేటికి నీకు 

మనుజ తెలుసుకొనుము మంచిమాట.॥

32.

  పొట్ట కుాటి కొరకు పొరుగు పంచను జేరు -

 పరువు లేని బ్రతుకు పబ్బ మేల ॥

  చేయు కృషిని పొందు చేరు సౌఖ్యము మెండు.

  మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

33.

పలుకు మంచి మాట  పరుల కింపగు మాట

 పెద్ద మంత్ర మదియె పెంచు సిరులు

 పలుకె శాంతి నేలు పథధర్మ  శాస్త్రమ్ము

 .మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట॥

  34.

 ప్రాయ మందు జేయు పలు ధర్మ కర్మలుా

పెంచు పుణ్య మవియె పేర్చు నిధులు

గురుని గౌరవించి  గుణిగ పొందుము విద్య 

.మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట॥

35.

జ్ఞాను లిడిన గ్రంధ  జ్ఞానవిద్యలబాట

తెలుసు కొనుము యిలను తెలియ కున్న 

పుట్టి బ్రతుకు రీతి, పుణ్య సంస్కృతి నీతి

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట॥

36.

చావు పుటక లిలను  చరిత జన్మపు రీతి

 బ్రతుకు చావు లవియె బ్రహ్మ రాత

  కుాడి రావు నేవి ముాడినంతనె జీవి

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

37.

 మనిషిలో నసురుడు మంచి బాటను మార్చు

 చదువు బుద్ధి నిచ్చు   చరిత నిలుపు

 మమత నిండు బ్రతుకు మహిలోన గెలుపురా

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

 38.

 నాది నీది యనుచు  నట్టింట వాదములు

 పొంచి యున్న నాగు పోలు తగవు

 కాటు వేయు నెపుడొ, కడదేర్చు విసమురా

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

 39.

 మంచి చెడులు రెండె మనిషిజా తికియుండు

జాతి మతము లవియె జగతి కల్ల

మనుజు లొక్క టేగ   మహినిమనగనెంచ

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

40.

విద్య తోడ వచ్చు విశ్వమేలెడు శక్తి

 జ్ఞాన సాధనమ్మె జ్ఞాను లెంచు.

 సార గీత  అదియె సాక్షి కర్మల బోధ 

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

41.

చీక టున్న చోటె చీల్చి వెలుగు నిండు.

గేలి చేయు చోటె గెలుపు విందు.

లోక రీతి తెలిసి లోపమ్ము లనువీడు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

42

పలుకు మాతృ భాష పాటించు సంస్కృతీ

పుడమి జన్మ మనది  పుణ్య భుామి

ప్రజ్ఞ మీరి నట్టి పలువిద్య  లనునేర ॥

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

43

పెరుగు చద్ది ముాట పెద్దవారల మాట

పేచి వలదు చదువ పెద్దబాలశిక్ష

పొరలు సంతసమ్ము పొందు విద్యలనుండు.

పోరు పెట్టకెపుడు  జోరు నెపుడు ॥

44

పట్టి గౌరవించు మన జన్మ భుామిని

పాటించు  తల్లిదండ్రి జెప్పేటి మాటను.

పదములంటీ గురుల ఆశీస్సులను గొనుము

పలుక మంత్రములివియె  పలుధర్మాచరణములు ॥

45

పొందినట్టి జన్మ సార్ధకతను పొంద

పాల నమ్ము జేయు పద్ధ తులను

అంది నట్టి సుఖము ఆనడత ఫలమురా

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

46

పట్టి పట్టి జుాచి పరధర్మ ములరోసి

పెంచ బోకు రణము నెంచు విధము 

 మహిని జాతి యొకటె  మనిషి ధర్మ మొకటె

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట॥

47

పరుల ధర్మ మంచు  పరుషమా టలువీడు  

ధరను జాతి  మతపు ధర్మ మొకటే 

పలుక భాష లన్ని  పంచులే  మమతలుా ॥

మనుజ తెలుసుకొనుమ మంచిమాట ॥

48

పొల్లు మాట లాడి పోట్లాటలను దెచ్చు

యట్టి  చెడ్డ గుణము యవని చేటు

మంచి నడత తోడ మహిలోన మనుమయ్య.

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

49

మితము మాటలాడు మీరబో కుమ హద్దు

హీన పడని మాట హితవు నీకు.

అతిగ మాటలాడ ఆదరణ కరువౌను.

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

50

అమ్మ అక్క చెల్లి యనురక్త బంధమ్ము..

లాదరింతువు గాద యవని నీవు

యెదుటి, స్త్రీలను గన యేటికిీ మేలము  ?

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

51

ఆడ పిల్ల లింటి, అమ్మతల్లులు వారు

శక్తి రుాపు దాల్చు.శతృ వెదుట .

వారు శాపము నిడగ  వదలిపోవు సిరులు

మనుజ తెలుసు కొనుమ మంచి మాట ॥

52.

జాతి మతము లవియె జగతి ధర్మము మాట

 మనుజు లొక్క టేగ   మహిని మనగ

 మంచి చెడులు రెండె మనిషిజా తులురెండె 

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

53

మనిషి జన్మ మెత్తు  మదిని మర్మము లేక

కల్మషమ్ము లిడని  కాంతి మనసు

పెరిగి నపుడు బుద్ధి పెడదోవ బట్టునదె

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

54

చదువు లెన్ని యున్న  చరియించు నీతీరు

నీదు బాట నెంచు  నీడ వలెను

వ్యసన పరుల తోడ వ్యవహరించుట చేటు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

55

మానవత్వ మదియె మనిషి భుాషణ మౌను.

పరుల బాధ నెరిగి పలుకు మెపుడు

 నీవు జేయు కర్మ నీవెంటె వచ్చుగా 

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

56

తల్లిదండ్రు లిలను  తలచు వేల్పులు నమ్ము

తీర్చు ఋణము నీవు  తీరు గాను

 జగతి నీదు భవిత   జన్మదా తల భిక్ష 

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

57

ఆతివ అబల యనెడు ఆలోచనసలొద్దు 

అబల కాదు యామె  ఆది శక్తి

అడుగు లోన యడుగు ఆమెతో డుగనేయు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

58

మహిని  పొందు ఘనత మందిలో నొకడిగ

సభ్య తెరిగి మసలు  సజ్జనునిగ

మంచి పేరు పొందు మనిషివిలువె మెండు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

59.

మనిషి విలువ పెరుగు  మహి మంచితనముతో

దర్ప మున్న వాని  దలవ రెవరు

కలసి మెలసి యున్న   కడుస్నేహ , బంధాలు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

60.

ఉన్న దాని లోనె ఉడుత సాయముజేయ-

ఉన్న తమ్ము గుణము నుర్వి కీర్తి.

ఉచ్ఛ రింతు రిలను ఉత్కృష్ట గుణులనే

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

61.

చెలిమి తోడ నెపుడు చెప్పకింటి లోగుట్టు 

 గుట్టు  రట్టు యైన గురుతు చెడును

 లోకు లెపుడు కాకు లనిజెప్పె పెద్దలుా 

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

62.

నమ్ము వార్కి కీడు  నమ్మించి  చేయకుా

పాపి యైన జీవి పతన మొౌను.

హీను డన్న బిరుదు , హీనమౌ బ్రతుకదే

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

63.

లోక మందు  జనులు లోపాలనే యెంచు

నమ్మ కెవరి నెపుడు , నటనె బ్రతుకు

నమ్మి జెప్ప కేది నగుబాటు యౌదువే

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

 64.

గనిన పొరుగు వారి కష్టాలు నష్టాలు

తోడుగుండు నీవు తొలి హితునిగా

చేయు సాయ మెపుడు చేయుాత యౌనీకు

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

65.

మట్టి సార మున్న మంచి పంటలు పండు

మంచి నడవడున్న  మనిషి  ఎదుగు

నీతి నియమములవి  నిత్య కల్యాణాలు

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

66.

ఆడ వారు యంచు అవహేళనలు మాను 

ఆది శక్తి రుాపు నవని వారు.

తగిన సమయ మందు తామె శక్తిగ మారు

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

 67.

మనిషి గాను పుట్టి  మాతృ దుాషణ జేసి

మాన హీనుడ వౌచు  మదము తోడ-

మసలు బుద్ధి మాని మంచిగా మసలుకో

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

68.

కామ క్రోధము లవి  కడుహీన గుణములు 

కలుగ దెపుడు శాంతి , కడకు ముంచు

ఒంటరైన బ్రతుకు ఓదార్పు నీయదు 

 మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

69.

స్వార్ధ మున్న వాని స్వజనులె దుాషించు

మాన వతను మరచు మనిషి మృగము .

మంచి గుణము లేని మనిషధము డిలను

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

70.

కలియె వచ్చె నంచు  కలికాల మహిమంచు

కఠిన బుద్ధి తోడ  ఖలుని వలెను

ఐన వారి జేయ  కాశ్రమములపాలు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

71.

కన్న వారి కంట  కన్నీరు దెప్పించు 

కఠిన పుత్రు లేల కడుపు చేటు.

కన్న ఋణము దీర్చు కన్నవారికి  మ్రొక్కు.

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

72.

భాలకుచితర మైన బ్రతుకు  బాధలేటికియంచు

తల్లిదండ్రు లెటకొ తరలి పోవ.. 

నేర మునకు శిక్ష  నేలు ఖర్మల రాత 

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

73.

 పరువు లేని పనుల పర కాంతలను రోయు

కాము కులను విడుమ ఖలుల విడుమ 

పడతి కంట నీరు పలుశాపముల పోరు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

74.

కపట మెరుగ నట్టి కసికందుల చెఱచు.

కుచిత బుద్ధి హీను గుాడ కెపుడు.

కన్న కుాతు రల్లె కరుణ సాకుము వాని.

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

75.

తెలుపు నలుపు రంగు దేహమ్ము కేగాని.

గుణులు, గుణుల నెంచు గురుతు మనసు

నల్ల దైన యావు తెల్లపాలనె యిచ్చు .

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

76.

వృద్ధులైన వారు  వృద్ధాశ్ర మములందు 

కుాడు గుడ్డ లేక కుములు చుండ 

ఏమి బావు కొందుదు వేమి పరువు నీకు 

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట.॥

77.

భార్య జెప్పు మాట బహు కమ్మ దైనంత

కన్న వారి కెట్ట కుాడు కరువు

భార్య వచ్చి నంత భారమా తలిదండ్రి.

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

78.

కొడుకు హీను డైన కోర రెప్పుడు కీడు.

వారె కన్న వారు వరుస ఘనులు 

అట్టి వారి ఋణము నాదిగా దీర్చుకో

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

79.

పుత్ర పొిషణ కొరకు పుార్తిజీవితమిచ్చు

కన్నవారి నొదలు కఠిన పరులు

అట్టివారి జేర యసురభా వములబ్బు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

80.

స్త్రీల ధనము నమ్మి సిత్రంబులను జేయు

హీను లున్న  చోటు హితవు గాదు.

మత్తు మరగి నట్టి మహిషాసురులు వారు 

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

81.

పనికి రాని పనుల  పరస్త్రీల  వాంఛించు

పశుప్ర వృత్తి నిండు పరుష హీను..

పట్టి కొట్టి ననదె పాపంబు లేదయా

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

82.

బాస లెన్నొ జేసి బాధ్యత మరచేటి

నాయకులను నీవు నమ్మ కిలను

ఓటు విలువ దెలసి నొగి తల వంచకు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

83.

పొరుగు వారి జేరి పోరు మాటలనాడి

కలహ ములను దెచ్చు కడుపొ గరులు

అట్టి వారి జేర నవమాన ములుమెండు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

84.

సాధు జనుల తోడ సాంగత్య మును జేయ 

శ్రద్ధ కలుగు నీకు శాస్త్ర ములపై

జ్ఞాన ధనుల జేర  జ్ఞాన సారము హెచ్చు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

85.

అక్షరాల కుార్పు ఆలోచనలమార్పు

కవన వన విహారి కావ్య శ్రేష్ఠి 

సాహితీ వనమున సార జ్ఞానమునేలు.

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

86.

అష్ట దిగ్గజాల ఆలోచనా తీరు 

ననుసరించు మెపుడు నవ్య దిశగ

గ్రంధ పఠన జేసి గరిమ పటిమ నొందు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

87.

 నేర్ప విద్య నీవు నేరమదియెకాదు

 విద్య విలువ తెలియు విజ్ఞ తదియె .

 విశ్వ కీర్తి పెంచు విజయ కేతన మదియె

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

88.

నిలువ నీడ లేక నిత్య కుాటికి పాట్లు-

పడెడు పాపల గన పగులు గుండె.

ఆత్మ శుద్ధియున్న  ఆదర్శగురువౌమ 

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

89.

పాప కర్మ జేసి పాపాలు పోవంగ 

తీర్థ యాత్ర  బాట తిరుగ నీవు

చేయు కర్మ ఫలము చెరగదు కడదాక

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

90.

తల్లి దండ్రులకును తరచు చేయుము సేవ

పలుక రించు మెపుడు  పంచు చెలిమి 

వారి సంతసమ్మె వరము, కలుగ మేలు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

91.

కష్ట- నష్ట ములను  కడలి తేలెడు నావ

మునుగ దెపుడు , ముందు దేలు నెపుడు

అల్ల కల్లోలమౌ నట్టి జీవిత యాత్ర

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

92.

వేల్పు యొక్కడంచు వేదాలు పలుకంగ

దొమ్మి చేస దోషి వౌదువేల...?

జెప్పి మతము పేరు చెడపకు, చెడెదవు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

93.

మితము యైన తిండి మిత్రుడై కాపాడు

సాత్వి కమ్మ దైన సర్వ శ్రేష్ఠి 

సమయ పాల నెరిగి సరిభోజ నముజేయు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

94.

తిండి ఎక్కు వైన తిరగాడు రోగాలు

పట్టి గొట్టు నిన్ను బరువు పెంచు.

 బ్రతుకు భారమొౌను  బరువెక్క దేహమ్ము

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

95.

 కడుపు నింపు వారు కడు దుర్గతిపాలు

 అమ్మ ,నాన్న,  మరియు అన్నదాత 

 ఆద రింపు వారి ఆర్తిగని మసలుకో

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

96.

ముాగ జీవి నైన ముంచు రోగపు బాధ

వేరు గాదు  బాధ వేద నదియె

జీవులన్ని యొకటె జీవించు తీరొకటె

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట

97.

బుద్ధి జీవి మనిషి  భుామికే బరువాయె

శుద్ది లేని పనుల సుాక రుండై

మేధ వెలికి దీసి  మేలు జేయు మయ్య

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట

98.

కామ బుద్ధి తోడ కాంతల రోసేటి

దుష్ట బుద్ధు లున్న ధుార్తు లకును

తుచ్ఛులన్న పేర తుదకు దేహ శుద్ధి.

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

99.

అతివ ,అమ్మ, ఆలి, ,అక్కచెల్లనుమాట

వావి వరుస లేని వరుస క్రమము.

కామ మున్న కళ్ళు కానవు బంధుత్వము

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

100.

కామ బుద్ధి తోడ కాంతల రోసేటి

దుష్ట బుద్ధు లున్న ధుార్తు లకును

తుచ్ఛ మైన బుద్ధి తుదకు దేహ శుద్ధి.

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

101.

బాస లెన్నొ జేసి బాధ్యత మరచేటి

నాయకులను నీవు నమ్మ కిలను

ఓటు విలువ నెరిగి,  ఒదిగి తల వంచకు

మనుజ తెలుసు కొనుము మంచి మాట ॥

హామీ : 

ఆటవెలది పద్యాలు నా స్వీయ రచనలు.

********************************